LỜI CHÚC TẤM LÒNG

Một trong những điều làm nên cái đẹp của Tết là những lời chúc. Tôi nhận được rất nhiều lời chúc; ngược lại, tôi cũng gửi lời chúc đến nhiều người. Trong một lời chúc nhau, ngoài sự chân thành thì câu từ cũng quan trọng. Năm nay, cá nhân tôi hay dùng chữ “tấm lòng” trong lời chúc của mình. Không phải ai tôi cũng chúc như vậy, nhưng phần nhiều thì tôi đều chèn chữ ấy vào.

Tiếng Việt mình hay lắm. Cái “lòng” theo nghĩa đen là một bộ phận nội tạng mà nhiều người không dám ăn, nhưng nghĩa bóng thì tuyệt vời. Nó bao hàm cả tâm hồn, tình cảm, trí óc hoặc thậm chí cả con người. Nó sâu sắc đến lạ lùng!

Trước hết từ “tấm lòng” chỉ mức độ tình cảm và sự chân thành mà chúng ta đặt vào khi làm một điều gì đó cho ai đó (mang ý phụng sự). Nấu ăn mà nấu bằng cả tấm lòng thì chắc chắn sẽ ngon. Giúp người mà giúp bằng cả tấm lòng thì chắc chắn người nhận được cảm được. Thương ai mà thương bằng cả tấm lòng thì đó là một tình thương đẹp.

Tấm lòng còn đi vào phương diện kinh tế. Một thời, khẩu hiệu “hết lòng phục vụ quý khách” được các quán xá, công ty giương cao, không những ở câu chữ mà còn làm phương châm hành động. Trong nghệ thuật thì ca khúc đẹp nhất, hay nhất, kể về một người phụ nữ tuyệt vời nhất đã đặt tựa đề là “Lòng Mẹ”. Phải dùng từ “lòng” ở đây mới may ra diễn tả hết kỳ công vĩ đại của người Mẹ.

Khi ta làm lỗi với ai đó, “lòng thành” là điều quan trọng nhất. Hay khi ai phản bội ta, ta lại thấy “đau lòng”. Đau cái lòng tức là đau cái tinh thần chứ không phải đau bộ đồ lòng. Còn gì đau đớn hơn là đau lòng nữa, vì nó đã chạm đến cả con tim rồi.

Có người hay sống ưu tư, đầy trăn trở thì gọi là “bận lòng”. Khi bận lòng tức là không thể dứt suy nghĩ về điều gì đó được. Rõ ràng, ngoài trái tìm thì “lòng” còn khối óc nữa. “Bận” một khi đã gắn với “lòng” là bận ghê gớm lắm chứ chẳng chơi.

Rồi ai có ước mơ hay mục tiêu cao xa thì ngoài giỏi giang còn cần phải “bền lòng”. Không bền lòng thì chả làm được gì cho ra hồn, vì có thành tựu nào xứng đáng mà không nhiều khó khăn gian khổ, không đòi hỏi người chinh phục nó phải vững tin với ý chí mạnh mẽ. “Bàn tay ta làm nên tất cả. Có sức người sỏi đá cũng thành cơm” ý là “bền lòng” đó, chứ sức người thôi thì làm gì sỏi đá thành cơm được.

Hai người thương nhau và sống chung thủy với nhau thì được gọi là “cùng một lòng”. Hoặc khi có trục trặc, ngoại tình thì bị coi là “thay lòng đổi dạ”. Chữ “lòng” đại diện cả cho điều cao quý nhất trong tình yêu – sự thủy chung.

Trong quản trị thì chẳng phải “chung lòng / đồng lòng” là điều khó làm nên nhất sao? Nếu tổ chức nào tạo được một đội ngũ chung lòng thì còn sợ gì chướng ngại nữa? Tôi rất thích khẩu hiệu của một công ty nọ: “Là một, rồi sẽ là số một”. Số một ai chả thích, nhất là trong thương trường; nhưng trước khi là số một thì phải là một đã. Là một tức là chung một lòng.

Khi còn tuổi đi học hoặc cả khi hết học rồi thì ai cũng có cho mình những bài học “nằm lòng”, ý là nó khắc vào tận xương tủy rồi, nó sẽ theo mình suốt đời luôn. Hoặc khi mới bắt đầu học một điều gì đó, chữ “lòng” đi với “vỡ” thành ra là “vỡ lòng” cũng thật hay. Khi này chữ “lòng” lại đại diện cho sự hiểu biết, mở cái tâm trí mình ra, làm cho ta “vỡ” ra từ những điều căn bản nhất.

Rồi cái “lòng” khi đi với “người” là thứ mà dân gian phải thốt lên: “Dò sông dò biển dễ dò. Nào ai lấy thước mà đo lòng người”. Làm sao đo nổi “lòng người” đây? Nó bao la rộng lớn lắm, theo cả chiều tốt lẫn xấu. Khi đã yêu rồi thì nó yêu da diết. Còn một khi đã ghét thì cũng tàn độc vô cùng. “Lòng lang dạ thú” là một ví dụ, ý chỉ con người nhưng mang trong mình thú tính (lang là một sói rừng).

Chữ “lòng” hay vậy đấy. Trở lại với lời chúc “tấm lòng” mà tôi gửi đến những người bạn của mình, với ước mong chúng ta làm gì cũng cố gắng làm bằng cả tấm lòng. Thành bại trên đời khó nói lắm, nhưng một khi có tấm lòng thì người nhận thành quả của mình mới an tâm được. Như câu nói của Mẹ Teresa: “Không phải ai cũng có thể làm được những điều vĩ đại. Nhưng ai cũng có thể làm những điều bình thường bằng một tình yêu vĩ đại”. Tình yêu vĩ đại ở đây chính là tấm lòng chứ có gì to tát đâu!

(Mùng ba Tết, khép lại những ngày Xuân Kỷ Hợi 2019)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s